Το Μέγαρο Γκρην στην Πάτρα αποτελεί ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς που χάθηκε κατά τη μεταπολεμική περίοδο της ανοικοδόμησης, επιβεβαιώνοντας τα λόγια του Αριστομένη Προβελέγγιου για το πώς η μορφή μιας πόλης αντανακλά τις αξίες και τον πολιτισμό της.
Η Ιστορία του Κτηρίου και της Οικογένειας Green
Το επιβλητικό οίκημα βρισκόταν στην πλατεία Βασιλέως Γεωργίου Α’ και ανήκε στην οικογένεια των Green (Γκρην), μιας από τις σημαντικότερες οικογένειες εμπόρων και προξένων της Πάτρας κατά τον 19ο και τις αρχές του 20ού αιώνα. Ο Philip James Green διετέλεσε πρόξενος της Μεγάλης Βρετανίας στην πόλη, συνδέοντας το όνομα της οικογένειας με την οικονομική και κοινωνική άνοδο της περιόδου της σταφίδας.
- Χρήση: Για πάνω από έναν αιώνα, το Μέγαρο δέσποζε στο κέντρο της πόλης. Για αρκετά χρόνια, το κτήριο φιλοξένησε δικαστικές υπηρεσίες, πριν αυτές μεταφερθούν στο σημερινό Δικαστικό Μέγαρο.
- Κατεδάφιση: Το κτήριο γκρεμίστηκε στο πρώτο μισό της δεκαετίας του ’70, ακολουθώντας τη μοίρα πολλών νεοκλασικών “στολιδιών” που θυσιάστηκαν για την ανέγερση πολυώροφων πολυκατοικιών με το σύστημα της αντιπαροχής.
- Σήμερα: Στη θέση του υψώνεται σήμερα μια πολυκατοικία που, σύμφωνα με πολλούς κατοίκους και λάτρεις της παλιάς Πάτρας, δεν διαθέτει την παραμικρή αρχιτεκτονική αισθητική ή σχέση με την ιστορικότητα της πλατείας.
Το «Ιστορικό Μνήμης» της Πόλης
Η αναφορά στον Αριστομένη Προβελέγγιο (1914-1999), τον εμβληματικό αρχιτέκτονα και πολεοδόμο, υπογραμμίζει ακριβώς αυτή την απώλεια. Στο έργο του, ο Προβελέγγιος τόνιζε ότι η ιστορία των πόλεων είναι η ιστορία της ανθρωπότητας και ότι η “ασέβεια” προς τα κτήρια που μας κληροδοτήθηκαν αποτελεί ένδειξη εγωισμού μιας κοινωνίας που αποκόπτεται από το παρελθόν της.
Η φωτογραφία των “Φωτο Σπυράκος” από την περίοδο του Μεσοπολέμου παραμένει ένα σπάνιο ντοκουμέντο μιας Πάτρας που “διάβαζε” τις αξίες της μέσα από τον σεβασμό στον δημόσιο χώρο και την αισθητική των κτηρίων της.
Για περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με τα ιστορικά κτήρια της πόλης, μπορείτε να επισκεφθείτε την ψηφιακή βιβλιοθήκη του Δήμου Πατρέων ή το αρχείο της Βικιπαίδειας για την οικογένεια Γκρην.
