Κάποτε, όταν άκουγες για Γ΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, το μυαλό πήγαινε σε σενάρια επιστημονικής φαντασίας, σε υπερβολές και σε θεωρίες καταστροφής.
Σήμερα, όμως, τα πράγματα έχουν αλλάξει. Και μάλιστα επικίνδυνα.
Όταν μια εφημερίδα του βεληνεκούς των Financial Times βάζει στο τραπέζι το ενδεχόμενο μιας παγκόσμιας πολεμικής σύγκρουσης, δεν μπορείς να κάνεις πως δεν ακούς. Ούτε να προσπεράσεις την ανάλυση σαν να πρόκειται για ακόμη έναν εντυπωσιακό τίτλο.
Γιατί εδώ δεν μιλάμε για παιχνίδια. Μιλάμε για το μέλλον ολόκληρου του πλανήτη.
Ο επικεφαλής σχολιαστής διεθνών υποθέσεων της βρετανικής εφημερίδας, Γκίντεον Ράχμαν, περιγράφει ένα διεθνές σκηνικό που θυμίζει επικίνδυνα τις περιόδους πριν από τους δύο Παγκοσμίους Πολέμους.
Και τα μέτωπα δεν είναι ένα και δύο.
Στην Ουκρανία, ο πόλεμος συνεχίζεται και η αντιπαράθεση της Ρωσίας με τη Δύση αποκτά ολοένα πιο επικίνδυνες διαστάσεις.
Στη Μέση Ανατολή, η σύγκρουση με το Ιράν και οι επιθέσεις εναντίον αμερικανικών στόχων δημιουργούν ένα εκρηκτικό περιβάλλον, με τον κίνδυνο να παρασυρθούν ακόμη περισσότερες χώρες.
Στον Ειρηνικό, η Κίνα αυξάνει την πίεση προς την Ταϊβάν, γνωρίζοντας πολύ καλά ότι μια στρατιωτική επιχείρηση θα μπορούσε να φέρει τις Ηνωμένες Πολιτείες μπροστά σε αποφάσεις ιστορικών διαστάσεων.
Τρία μέτωπα. Τρεις τεράστιες εστίες κινδύνου. Και στη μέση οι μεγαλύτερες στρατιωτικές δυνάμεις του κόσμου.
Το ακόμη πιο ανησυχητικό είναι ότι Ρωσία, Κίνα, Ιράν και Βόρεια Κορέα ενισχύουν τις μεταξύ τους σχέσεις, αμφισβητώντας με διαφορετικούς τρόπους τη διεθνή τάξη που διαμορφώθηκε υπό την αμερικανική ηγεσία.
Και απέναντί τους βρίσκεται μια Δύση που καλείται να διαχειριστεί ταυτόχρονα πολλαπλές κρίσεις, ενώ η αβεβαιότητα γύρω από τις επιλογές του Ντόναλντ Τραμπ προσθέτει ακόμη έναν παράγοντα αστάθειας.
Εδώ, όμως, βρίσκεται και η μεγαλύτερη παγίδα.
Δεν χρειάζεται απαραίτητα να ξυπνήσει ένας ηγέτης ένα πρωί και να αποφασίσει ότι θέλει να αιματοκυλήσει τον πλανήτη.
Αρκεί να υποτιμήσει τον αντίπαλό του.
Να πιστέψει ότι δεν θα αντιδράσει. Ότι θα κάνει πίσω. Ότι οι απειλές του είναι μπλόφα.
Αυτό ακριβώς συνέβη, με διαφορετικές συνθήκες, πριν από τις μεγάλες καταστροφές του 1914 και του 1939. Και αυτόν τον ιστορικό παραλληλισμό επαναφέρει ο Ράχμαν.
Το πιο ανατριχιαστικό στοιχείο της ανάλυσης είναι ακριβώς αυτό: Ο επόμενος παγκόσμιος πόλεμος μπορεί να μην ξεκινήσει επειδή κάποιος τον σχεδίασε, αλλά επειδή κάποιος πίστεψε ότι δεν πρόκειται να συμβεί.
Και τότε δεν θα έχει ιδιαίτερη σημασία ποιος έκανε πρώτος τον λάθος υπολογισμό.
Γιατί όταν μπουν στο παιχνίδι οι μεγάλες πυρηνικές δυνάμεις, οι συνέπειες δεν θα περιοριστούν σε έναν χάρτη, σε μια χώρα ή σε μια ήπειρο.
Θα αφορούν τους πάντες.
Αυτή είναι η σκληρή πραγματικότητα που αναδεικνύει η ανάλυση των Financial Times.
Δεν προεξοφλεί ότι ο Γ΄ Παγκόσμιος Πόλεμος θα ξεσπάσει. Προειδοποιεί, όμως, ότι οι συνθήκες που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε αυτόν γίνονται ολοένα πιο επικίνδυνες.
Και το ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο ποιος έχει τη μεγαλύτερη στρατιωτική ισχύ. Είναι ποιος έχει το καθαρό μυαλό να μη χρησιμοποιήσει αυτή την ισχύ με τρόπο που θα τινάξει ολόκληρο τον πλανήτη στον αέρα.
Γιατί η Ιστορία έχει αποδείξει κάτι που οι ισχυροί της Γης συχνά ξεχνούν.
Οι πόλεμοι μπορεί να ξεκινούν μέσα σε λίγα λεπτά.
Για να τελειώσουν, όμως, μπορεί να χρειαστούν χρόνια.
Και στο μεταξύ, τον λογαριασμό τον πληρώνουν εκατομμύρια αθώοι.
TSIPAS BLOG – ΓΙΑ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ
