Υπάρχει κάτι που αρχίζει να ξεφεύγει επικίνδυνα στην ελληνική αγορά ακινήτων.
Μπαίνεις σε μια πλατφόρμα αγγελιών και βλέπεις πράγματα που πριν από λίγα χρόνια θα έμοιαζαν με κακόγουστο αστείο.
Διαμέρισμα του 1965, χωρίς ουσιαστική ανακαίνιση, σε πολυκατοικία μισού αιώνα, 100 τετραγωνικά μέτρα.
Τιμή;
212.000 ευρώ.
Λίγο πιο κάτω άλλο ακίνητο.
230.000 ευρώ.
Παραδίπλα ένα ακόμη.
190.000 ευρώ.
Και αν πάρεις τηλέφωνο για να ρωτήσεις πώς προκύπτει αυτή η αποτίμηση, τις περισσότερες φορές δεν υπάρχει πραγματική απάντηση.
«Επειδή τόσο το έβαλε ο γείτονας».
«Επειδή τόσο ζητάνε στην περιοχή».
«Επειδή ανέβηκαν οι τιμές».
Με λίγα λόγια, όχι επειδή αξίζει τόσο. Επειδή απλώς κάποιος αποφάσισε να το ζητήσει.
Και κάπως έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος όπου ο ένας αντιγράφει τον άλλον, οι τιμές ανεβαίνουν μεταξύ τους και η πραγματικότητα χάνεται κάπου στη διαδρομή.
Το πιο παράλογο όμως βρίσκεται αλλού.
Ζούμε σε μια χώρα όπου ένας τεράστιος αριθμός εργαζομένων αμείβεται με 700, 800 ή 900 ευρώ τον μήνα.
Σε μια χώρα όπου πριν καν μπει ο μισθός στον λογαριασμό έχουν ήδη φύγει χρήματα για ενοίκιο, λογαριασμούς, σούπερ μάρκετ, καύσιμα και καθημερινές υποχρεώσεις.
Σε μια χώρα όπου η ακρίβεια έχει γίνει μόνιμος συγκάτοικος κάθε νοικοκυριού.
Και την ίδια στιγμή βλέπουμε ακίνητα να πωλούνται στα 180.000, στα 200.000, στα 220.000 και στα 250.000 ευρώ.
Το ερώτημα είναι απλό.
Ποιος ακριβώς θα τα αγοράσει;
Ο νέος των 800 ευρώ;
Το νέο ζευγάρι που προσπαθεί να σταθεί στα πόδια του;
Ο εργαζόμενος που παλεύει κάθε μήνα απλώς να φτάσει μέχρι την επόμενη μισθοδοσία;
Η απάντηση είναι σκληρή.
Δεν μπορεί.
Όχι εύκολα.
Όχι σύντομα.
Και σε πολλές περιπτώσεις, όχι ποτέ.
Η αγορά ακινήτων δείχνει να κινείται σε μια δική της πραγματικότητα, αποκομμένη από την πραγματική οικονομία και την καθημερινότητα της κοινωνίας.
Γιατί άλλο πράγμα είναι η αξία ενός ακινήτου και άλλο η προσδοκία του ιδιοκτήτη.
Άλλο η εμπορική τιμή και άλλο το «βάζω ό,τι θέλω και βλέπουμε».
Κάποια στιγμή η αγορά θα χρειαστεί να ξανασυναντήσει την πραγματικότητα.
Γιατί όταν οι μισθοί μένουν χαμηλά και οι τιμές των ακινήτων πετούν ολοένα και ψηλότερα, δεν δημιουργείται ανάπτυξη.
Δημιουργείται αδιέξοδο.
Και όσο αυτό το χάσμα μεγαλώνει, τόσο περισσότεροι νέοι θα βλέπουν το όνειρο της δικής τους κατοικίας να απομακρύνεται.
Όχι επειδή δεν δουλεύουν.
Όχι επειδή δεν προσπαθούν.
Αλλά επειδή κάποιοι αποφάσισαν πως στην αγορά ακινήτων μπορεί ο καθένας να ζητάει ό,τι θέλει.
Και αυτό δεν είναι αγορά.
Είναι μια φούσκα προσδοκιών που αργά ή γρήγορα θα συναντήσει τα όριά της.
TSIPAS BLOG – ΓΙΑ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ
