Οι μεγάλες πολυεθνικές ξέρουν πολύ καλά το παιχνίδι της επικοινωνίας. Όταν θέλουν να περιορίσουν τα έξοδά τους, σπάνια το παρουσιάζουν έτσι ωμά. Προτιμούν να μιλούν για ανανέωση, εκσυγχρονισμό, καλύτερη εμπειρία πελάτη και επιστροφή στις αξίες τους.
Και κάπως έτσι, μια επιχειρηματική απόφαση που έχει στο επίκεντρο την εξοικονόμηση χρημάτων, αποκτά ένα όμορφο, σχεδόν ρομαντικό περιτύλιγμα.
Η Starbucks είναι το τελευταίο χαρακτηριστικό παράδειγμα.
Ο αμερικανικός κολοσσός αλλάζει στρατηγική, επενδύοντας σε μικρότερα καταστήματα, με λιγότερα τετραγωνικά και πιο ευέλικτη διαρρύθμιση, χωρίς να στερεί από τους πελάτες τις βασικές υπηρεσίες που γνωρίζουν.
Ήδη έξι τέτοια καταστήματα έχουν ανοίξει στις Ηνωμένες Πολιτείες, μεταξύ άλλων στο Σαν Αντόνιο και στο Μανχάταν.
Η επίσημη εξήγηση; Επιστροφή στις ρίζες. Στον καφέ ως εμπειρία, στην ανθρώπινη επαφή, στον χώρο όπου ο πελάτης μπορεί να καθίσει και να απολαύσει τη στιγμή του.
Ωραία ακούγονται όλα αυτά. Μόνο που η πραγματικότητα έχει και μια άλλη ανάγνωση.
Λιγότερα τετραγωνικά σημαίνουν δυνητικά χαμηλότερα ενοίκια, μικρότερα λειτουργικά βάρη και καλύτερη αξιοποίηση κάθε καταστήματος.
Και μέχρι εδώ, κανένα πρόβλημα. Μια επιχείρηση δεν είναι φιλανθρωπικό ίδρυμα. Οφείλει να αναζητά τρόπους να παραμένει ανταγωνιστική και κερδοφόρα.
Το ζήτημα αρχίζει όταν κοιτάξουμε τη μεγαλύτερη εικόνα.
Γιατί η Starbucks δεν περιορίζεται στον επανασχεδιασμό των καταστημάτων της. Τα τελευταία δύο χρόνια έχει κλείσει εκατοντάδες σημεία στη Βόρεια Αμερική, ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη ένα τεράστιο πρόγραμμα αναδιάρθρωσης, ύψους ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων.
Και πίσω από τους εντυπωσιακούς αριθμούς υπάρχουν άνθρωποι.
Εργαζόμενοι που δεν γνωρίζουν μόνο από καφέδες και παραγγελίες. Έχουν οικογένειες, ενοίκια, λογαριασμούς και υποχρεώσεις. Δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται σαν μια ακόμη δαπάνη που πρέπει να περιοριστεί.
Βεβαίως, το γεγονός ότι ένα κατάστημα γίνεται μικρότερο δεν σημαίνει αυτομάτως ότι μειώνεται το προσωπικό. Όμως τα λουκέτα και οι αναδιαρθρώσεις δημιουργούν ένα απολύτως εύλογο ερώτημα: ποιο είναι τελικά το τίμημα για τους εργαζόμενους;
Και εδώ βρίσκεται η ουσία.
Η Starbucks μιλά για ανθρώπινη επαφή. Αλλά ανθρώπινη επαφή δεν είναι μόνο το χαμόγελο που εισπράττει ο πελάτης όταν παραλαμβάνει τον καφέ του.
Είναι και ο σεβασμός απέναντι στον άνθρωπο που βρίσκεται πίσω από τον πάγκο. Η εργασιακή ασφάλεια, οι αξιοπρεπείς αμοιβές, οι συνθήκες δουλειάς.
Γιατί είναι πολύ εύκολο να βάζεις τον άνθρωπο στο επίκεντρο μιας διαφημιστικής καμπάνιας. Το δύσκολο είναι να τον κρατάς εκεί όταν έρχεται η ώρα των οικονομικών αποφάσεων.
Και το πιο ενδιαφέρον; Η εταιρεία σχεδιάζει να ανοίξει περίπου 5.000 νέα καταστήματα τα επόμενα χρόνια.
Από τη μία, λοιπόν, κλείσιμο καταστημάτων και περιορισμός κόστους. Από την άλλη, νέα επενδυτικά σχέδια και επέκταση.
Επιχειρηματικά, μπορεί να υπάρχει εξήγηση. Κοινωνικά, όμως, απαιτούνται απαντήσεις.
Πόσες θέσεις εργασίας θα δημιουργηθούν; Τι θα συμβεί με τους εργαζόμενους των καταστημάτων που κλείνουν; Και κυρίως, πόσο από το όφελος της αναδιάρθρωσης θα επιστρέψει σε εκείνους που στηρίζουν καθημερινά την επιχείρηση;
Γιατί, ας μην κοροϊδευόμαστε, αυτή είναι μια από τις μεγαλύτερες αντιφάσεις της σύγχρονης επιχειρηματικότητας.
Όταν μια εταιρεία πηγαίνει καλά, η επιτυχία πιστώνεται στη διοίκηση. Όταν τα πράγματα δυσκολεύουν, ο λογαριασμός κινδυνεύει να φτάσει πρώτα στους εργαζόμενους.
Και αυτό δεν αφορά αποκλειστικά τη Starbucks. Αφορά μια ολόκληρη νοοτροπία, όπου η μείωση του κόστους βαφτίζεται πρόοδος και η ανθρώπινη πλευρά της αναδιάρθρωσης συχνά περνά σε δεύτερη μοίρα.
Κανείς δεν αμφισβητεί το δικαίωμα μιας επιχείρησης να εξελίσσεται. Ούτε να αναζητά μεγαλύτερη αποδοτικότητα.
Αλλά η ανάπτυξη δεν μπορεί να μετριέται μόνο με τα κέρδη, τις νέες επενδύσεις και τα καταστήματα που ανοίγουν.
Πρέπει να μετριέται και με το πόσο ασφαλείς αισθάνονται οι άνθρωποι που εργάζονται σε αυτά.
Η Starbucks μπορεί να μικραίνει τα καταστήματά της. Δεν πρέπει, όμως, να μικρύνει και η σημασία που δίνει στους εργαζομένους της.
Γιατί, στο τέλος της ημέρας, δεν αρκεί να υπόσχεσαι έναν πιο ανθρώπινο καφέ.
Πρέπει να αποδεικνύεις ότι πίσω από αυτόν υπάρχει και μια πιο ανθρώπινη επιχείρηση.
TSIPAS BLOG – ΓΙΑ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ
