Μαύρες μέρες έρχονται, εάν η κοινωνία δεν αντιδράσει εγκαίρως και δεν απαιτήσει ξεκάθαρες κόκκινες γραμμές.
Μια νέα ψηφιακή πλατφόρμα ετοιμάζεται να συγκεντρώνει την οικονομική εικόνα πολιτών και επιχειρήσεων, δημιουργώντας ουσιαστικά έναν κρατικό «Τειρεσία».
Οφειλές προς το Δημόσιο, τον ΕΦΚΑ, τις τράπεζες και άλλους φορείς θα μπαίνουν στο ίδιο κάδρο, συνθέτοντας το οικονομικό προφίλ κάθε πολίτη.
Με απλά λόγια; Θα έχουμε βαθμό.
Ο οικονομικά συνεπής θα εμφανίζεται ως αξιόπιστος και θα έχει περισσότερες πιθανότητες να εξασφαλίσει χρηματοδότηση, πίστωση ή ευνοϊκότερους όρους σε μια συναλλαγή. Εκείνος, όμως, που βρέθηκε σε οικονομική αδυναμία, κινδυνεύει να βλέπει όλο και περισσότερες πόρτες κλειστές.
Και εδώ ακριβώς αρχίζουν τα πραγματικά ερωτήματα.
Σήμερα μας λένε ότι η βαθμολογία θα εκδίδεται ύστερα από αίτηση του πολίτη ή με τη ρητή συγκατάθεσή του. Ότι θα αφορά αποκλειστικά την πιστοληπτική του εικόνα και ότι δεν προβλέπεται αυτόματος αποκλεισμός από βασικά αγαθά, όπως το ηλεκτρικό ρεύμα ή το διαδίκτυο.
Αύριο, όμως;
Ποιος εγγυάται ότι η «προαιρετική» συναίνεση δεν θα γίνει στην πράξη υποχρεωτικό διαβατήριο για κάθε σοβαρή συναλλαγή;
Ποιος εγγυάται ότι ένας άνθρωπος που χρωστά δεν θα αποκτήσει μια μόνιμη ψηφιακή ταμπέλα, η οποία θα τον ακολουθεί σε κάθε του βήμα;
Και ποιος θα αποφασίζει τελικά πού σταματά η πιστοληπτική αξιολόγηση και πού αρχίζει ο κοινωνικός αποκλεισμός;
Το παράδειγμα της Κίνας προκαλεί αναπόφευκτα φόβο. Εκεί δεν υπάρχει ακριβώς ένα ενιαίο αριθμητικό σκορ που ελέγχει ολόκληρη τη ζωή κάθε πολίτη, όπως συχνά παρουσιάζεται. Υπάρχουν, όμως, μαύρες λίστες και πραγματικοί περιορισμοί, ακόμη και σε αεροπορικά ταξίδια ή τρένα υψηλής ταχύτητας, κυρίως για όσους δεν συμμορφώνονται με δικαστικές αποφάσεις.
Και κάπως έτσι ξεκινούν όλα.
Στην αρχή ως εργαλείο οικονομικής αξιολόγησης. Μετά ως προϋπόθεση για περισσότερες συναλλαγές. Και στο τέλος, εάν δεν υπάρχουν έλεγχος και ισχυρές ασφαλιστικές δικλίδες, ως μηχανισμός κατηγοριοποίησης των ανθρώπων.
Γιατί αυτός που χρωστά δεν είναι απαραίτητα ασυνεπής από επιλογή. Μπορεί να έχασε τη δουλειά του. Να έκλεισε η επιχείρησή του. Να αρρώστησε. Να λύγισε από την ακρίβεια, τους φόρους και ένα κόστος ζωής που ανεβαίνει καθημερινά.
Ο άνθρωπος που δεν μπορεί να πληρώσει δεν είναι εγκληματίας.
Μια δημοκρατική κοινωνία οφείλει να τον βοηθά να σταθεί ξανά στα πόδια του. Όχι να τον μετατρέπει σε έναν αριθμό. Όχι να του κρεμά μια ψηφιακή ταμπέλα. Και πολύ περισσότερο, όχι να τον οδηγεί σε μια μορφή κοινωνικής εξορίας.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει απαγορεύσει τα συστήματα γενικευμένης κοινωνικής βαθμολόγησης που απειλούν θεμελιώδη δικαιώματα. Αυτή είναι η κόκκινη γραμμή που δεν πρέπει να πλησιάσουμε ούτε εκατοστό.
Γιατί εδώ δεν συζητάμε απλώς για χρέη, δάνεια και οικονομικές συναλλαγές.
Εδώ τίθεται ζήτημα ελευθερίας. Ζήτημα δημοκρατίας. Ζήτημα αξιοπρέπειας.
Και αν τελικά φτάσουμε στο σημείο το κράτος ή μια πλατφόρμα να αποφασίζει ποιος είναι «καλός» και ποιος «κακός» πολίτης, με βάση έναν αριθμό, τότε θα είναι ήδη πολύ αργά για να αναρωτηθούμε:
Τι άλλο πρέπει να συμβεί για να ξεσηκωθεί ο κόσμος;
TSIPAS BLOG – ΓΙΑ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ

