Δεν είναι μόνο οι δασμοί. Ούτε ακόμη μία εμπορική κόντρα του Ντόναλντ Τραμπ.
Η μεγάλη είδηση βρίσκεται αυτή τη φορά στις λέξεις.
«Ο Καναδάς δεν είναι θυγατρική των Ηνωμένων Πολιτειών».
Και λίγο αργότερα:
«Ποιος νομίζει ότι είναι ο Τραμπ;»
Δύο φράσεις που πριν από μερικά χρόνια πολύ δύσκολα θα ακούγονταν με τέτοια ένταση και τόσο δημόσια από την πολιτική ηγεσία ενός από τους στενότερους συμμάχους της Αμερικής.
Σήμερα όμως ακούγονται.
Και αυτό από μόνο του λέει πολλά για την εποχή στην οποία έχουμε μπει.
Η σχέση ΗΠΑ – Καναδά βρίσκεται πλέον σε μία από τις δυσκολότερες περιόδους της, με την κυβέρνηση του Μαρκ Κάρνεϊ να περνά στην αντεπίθεση μετά την κατάρρευση των εμπορικών διαπραγματεύσεων.
Ο Τραμπ ζήτησε από τους Καναδούς να «συμμορφωθούν», προειδοποιώντας για συνέπειες πολύ χειρότερες από τους σημερινούς δασμούς, ενώ παράλληλα απείλησε με νέους δασμούς 50% σε καναδικά αυτοκίνητα, ανταλλακτικά και χάλυβα. Ο Καναδάς, από την πλευρά του, ετοιμάζει αντίποινα και εξετάζει πλέον πιο στοχευμένα μέτρα.
Αυτή τη φορά, λοιπόν, δεν δείχνει διάθεση να σκύψει το κεφάλι.
Ο Κάρνεϊ ξεκαθάρισε ότι μια διαπραγμάτευση στην οποία η Ουάσινγκτον αντιμετωπίζει τον Καναδά σαν «θυγατρική» της είναι κάτι που η χώρα του δεν πρόκειται να αποδεχθεί. Παράλληλα υποστήριξε ότι οι αμερικανικές απαιτήσεις απειλούν βασικές καναδικές βιομηχανίες, από τα αυτοκίνητα μέχρι τον χάλυβα και το αλουμίνιο.
Και δεν έμεινε εκεί.
Ακόμη πιο σκληρός εμφανίστηκε ο πρωθυπουργός του Οντάριο, Νταγκ Φορντ.
«Όλα είναι στο τραπέζι».
Ηλεκτρική ενέργεια, κρίσιμα ορυκτά, πετρέλαιο, ποτάσα. Δηλαδή πράγματα που δεν αποτελούν απλώς εμπορεύματα, αλλά πραγματικούς μοχλούς πίεσης απέναντι στην αμερικανική οικονομία.
Το Οντάριο τροφοδοτεί με ηλεκτρική ενέργεια περίπου 1,5 εκατομμύριο σπίτια και επιχειρήσεις στις ΗΠΑ, ενώ ο Φορντ άφησε ανοικτό ακόμη και το ενδεχόμενο διακοπής εξαγωγών κρίσιμων ορυκτών εάν η κατάσταση ξεφύγει περισσότερο.
Και όταν ο Τραμπ πέρασε στις προσωπικές επιθέσεις, ο Φορντ δεν προσπάθησε ιδιαίτερα να κρατήσει τις διπλωματικές ισορροπίες.
«Ποιος νομίζει ότι είναι;»
Εδώ ακριβώς βρίσκεται για εμάς το ζουμί της ιστορίας.
Δεν μιλάμε για την Κίνα.
Δεν μιλάμε για τη Ρωσία.
Δεν μιλάμε για μια χώρα που παραδοσιακά βρίσκεται απέναντι στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Μιλάμε για τον Καναδά.
Τον γείτονα. Τον σύμμαχο. Μια χώρα της οποίας η οικονομία είναι δεμένη επί δεκαετίες με την αμερικανική, με τεράστιες εμπορικές συναλλαγές και κοινές αλυσίδες παραγωγής. Ειδικά στην αυτοκινητοβιομηχανία, οι δύο πλευρές είναι τόσο στενά συνδεδεμένες ώστε εξαρτήματα περνούν επανειλημμένα τα σύνορα μέχρι να ολοκληρωθεί ένα όχημα.
Γι’ αυτό και αξίζει να κοιτάξουμε λίγο πιο μακριά από τη συγκεκριμένη είδηση.
Κάτι φαίνεται να αλλάζει στον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζεται πλέον η Ουάσινγκτον.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν φυσικά μια τεράστια οικονομική, στρατιωτική και πολιτική δύναμη.
Δεν είναι όμως πλέον τόσο δεδομένο ότι κάθε πίεση από την Αμερική θα συνοδεύεται και από υποχώρηση της απέναντι πλευράς.
Και ίσως εδώ βρίσκεται και το παράδοξο της πολιτικής Τραμπ.
Θέλει να επιδείξει την αμερικανική ισχύ. Πιέζει περισσότερο, ανεβάζει τους δασμούς, χρησιμοποιεί σκληρότερη γλώσσα και ζητά καλύτερους όρους για τις ΗΠΑ.
Μόνο που όσο αυξάνει την πίεση, τόσο αναγκάζει και τους απέναντι να ψάχνουν τα δικά τους όπλα.
Και ο Καναδάς τού υπενθυμίζει τώρα ότι διαθέτει αρκετά.
Υπάρχει όμως και κάτι ακόμη μεγαλύτερο πίσω από όλα αυτά.
Κάποτε δεν θα τολμούσαν ούτε να τα πουν.
Όχι έτσι. Όχι δημόσια. Και σίγουρα όχι με τέτοιο ύφος απέναντι στον εκάστοτε πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών.
Σήμερα, όμως, βλέπουμε ακόμη και έναν από τους πιο παραδοσιακούς και στενούς συμμάχους της Αμερικής να σηκώνει ανάστημα.
Να λέει «δεν είμαι θυγατρική σου».
Να ρωτά δημόσια «ποιος νομίζει ότι είναι ο Τραμπ;».
Να απειλεί με αντίποινα.
Και να δηλώνει έτοιμος ακόμη και να πληρώσει οικονομικό τίμημα για να μην υποχωρήσει. Ο Φορντ μίλησε ανοιχτά για προθυμία των Καναδών να κάνουν θυσίες, ενώ η σύγκρουση έχει φέρει στην ίδια γραμμή πολιτικούς διαφορετικών κομμάτων.
Αυτό λοιπόν κρατήστε περισσότερο από όλα.
Όχι μόνο το 50% των δασμών.
Όχι μόνο τα αυτοκίνητα.
Ούτε μόνο το ρεύμα και τα κρίσιμα ορυκτά.
Κρατήστε την αλλαγή νοοτροπίας.
Γιατί κάποτε το «με τις ΗΠΑ δεν τα βάζεις» αποτελούσε περίπου άγραφο κανόνα.
Σήμερα αυτός ο κανόνας αρχίζει να αμφισβητείται όλο και πιο ανοιχτά.
Και όταν ακόμη και ο Καναδάς φτάνει στο σημείο να σηκώνει ανάστημα στις ΗΠΑ, τότε κάτι έχει πράγματι αρχίσει να αλλάζει στις παγκόσμιες ισορροπίες.
Κάποτε δεν θα τολμούσαν ούτε να το πουν. Σήμερα το λένε. Και το λένε δυνατά.
TSIPAS BLOG – ΓΙΑ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ
