Πολύς θόρυβος έγινε. Πολλά ακούστηκαν. Κάμερες που θα βλέπουν τα πάντα. Κινητό στο χέρι, ζώνη, κράνος, ταχύτητα. Και μετά; Αυτόματο πρόστιμο.
Ωραίο ακούγεται. Μοντέρνο. Ευρωπαϊκό. Αυστηρό. Μόνο που εδώ αρχίζουν τα ερωτήματα.
Λειτουργούν τελικά αυτές οι «έξυπνες» κάμερες στους ελληνικούς δρόμους; Ή μήπως μέχρι στιγμής μιλάμε περισσότερο για επικοινωνιακό αφήγημα παρά για κανονικό σύστημα επιβολής προστίμων;
Γιατί, σύμφωνα με την έρευνα της Homo Digitalis, τα πράγματα δεν είναι τόσο καθαρά όσο παρουσιάζονται.
Οι κάμερες που έχουν τοποθετηθεί σε Συγγρού, Παραλιακή, Βασιλίσσης Σοφίας και σε άλλες μεγάλες αρτηρίες έχουν ήδη αλλάξει τη συμπεριφορά πολλών οδηγών. Άλλος κόβει ταχύτητα, άλλος κοιτάει δύο φορές το κοντέρ, άλλος φοβάται μήπως τον γράψει το σύστημα.
Το θέμα όμως είναι άλλο.
Αν το σύστημα δεν έχει τεθεί κανονικά σε λειτουργία, τότε οι κάμερες είναι περισσότερο φόβητρο. Αν όμως λειτουργεί χωρίς να έχουν τηρηθεί οι βασικές νομικές προϋποθέσεις, τότε μπαίνουμε σε πολύ πιο σοβαρή συζήτηση.
Εδώ δεν μιλάμε απλώς για μηχανήματα στον δρόμο. Μιλάμε για καταγραφή πολιτών, προσωπικά δεδομένα, αλγορίθμους, τεχνητή νοημοσύνη και πρόστιμα που μπορεί να επηρεάζουν άμεσα την καθημερινότητα του κόσμου.
Και για να ξέρετε, ο νόμος δεν λέει «βάζω κάμερες και γράφω». Θέλει αποφάσεις, διαδικασίες, διαφάνεια, εκτιμήσεις αντικτύπου, ξεκάθαρο πλαίσιο για το ποιος βλέπει τι, για πόσο κρατά τα δεδομένα και με ποια νόμιμη βάση γίνεται όλη αυτή η επεξεργασία.
Σύμφωνα με όσα αναδεικνύονται, κρίσιμες αποφάσεις δεν φαίνεται να έχουν ολοκληρωθεί. Η πλήρης λειτουργία του συστήματος δεν έχει αποδειχθεί θεσμικά με τον τρόπο που απαιτείται. Και η Εθνική Αρχή Διαφάνειας φέρεται να επιβεβαιώνει πως δεν έχει εκδοθεί ακόμη η προβλεπόμενη απόφαση που να πιστοποιεί ότι το σύστημα λειτουργεί πλήρως.
Άρα το ερώτημα είναι απλό.
Ή οι κάμερες δεν λειτουργούν όπως πιστεύει ο κόσμος και όλο αυτό είναι μέχρι στιγμής ένα δυνατό επικοινωνιακό μήνυμα.
Ή λειτουργούν, έστω πιλοτικά, αλλά χωρίς να έχουν κλείσει όλα τα νομικά και θεσμικά μέτωπα. Και τότε το θέμα γίνεται πολύ πιο σοβαρό.
Γιατί αν κάποιος πολίτης πάρει πρόστιμο από ένα σύστημα που δεν έχει ενεργοποιηθεί σωστά, τότε ανοίγει ο δρόμος για ενστάσεις, προσφυγές και μεγάλες αμφισβητήσεις.
Η τεχνητή νοημοσύνη στο Δημόσιο μπορεί να βοηθήσει. Μπορεί να βάλει τάξη. Μπορεί να μειώσει την παραβατικότητα. Αλλά δεν μπορεί να λειτουργεί στο περίπου.
Γιατί άλλο πράγμα η οδική ασφάλεια και άλλο πράγμα η επιτήρηση χωρίς καθαρούς κανόνες.
Και εδώ, όπως φαίνεται, το μεγάλο θέμα δεν είναι μόνο αν μας γράφουν οι κάμερες.
Το μεγάλο θέμα είναι αν όλα γίνονται όπως πρέπει.
TSIPAS BLOG – ΓΙΑ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ
